YÜK TAŞIMA KAPASİTESİ PERSPEKTİFİNDE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ÜZERİNE AMPİRİK BİR ANALİZ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi, İktisat Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA DEMİR

Danışman: Müge Manga

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde iklim değişikliği ve buna bağlı olarak ortaya çıkan küresel ısınma problemi beraberinde çevresel bozulmalara neden olan faktörlerin açıklanmasına yönelik ilgiyi arttırmaktadır. İklim değişikliği tüm ekonomiler için büyük bir zorlu olmakla birlikte, özellikle son yıllarda hızlı bir büyüme gerçekleştiren ve bu büyüme neticesinde çevresel bozulmaların daha da artış gösterdiği BRICS ülkeleri için de önemli bir konudur. Bu çerçevede son dönemlerde yük taşıma kapasitesi ve çevresel kirlilik arasındaki ilişkiyi inceleyen özel bir alan ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada BRICS ülkelerinde (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika ) 1995-2019 yılları arasında ekonomik büyüme, yenilenebilir enerji ve fosil enerji kullanımın yük kapasitesi faktörü üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu nedenle, mevcut çalışma BRICS ülkelerinde ekonomik büyümenin ve yenilenebilir ve yenilenemeyen enerjinin çevre kalitesi üzerindeki etkisini değerlendirmeyi çevrenin hem talep hem de arz taraflarını kapsayan yük kapasitesi faktörü (LCF) olarak bilinen daha kapsamlı bir çevre kalitesi ölçütü kullanmıştır. Ayrıca çalışmada yük taşıma kapasitesi ve ekonomik büyüme arasındaki dönemsel ilişki ele alınmıştır. Elde edilen bulgulara göre bu ülkelerde, Çevresel Kuznets Hipotezi geçerli olmakla birlikte yenilenebilir enerji kullanımı ile yük kapasitesi faktörü arasında pozitif bir ilişki söz konusu iken fosil enerji kullanımı yük taşıma kapasitesini azaltmaktadır. Bununla birlikte elde edilen diğer bulgulara göre yük taşıma kapasitesi ile gelir arasında da "N" yönlü bir ilişki söz konusudur. Anahtar Kelimeler: Yük taşıma Kapasitesi, Yenilenebilir Enerji, Fosil Enerji, BRICS Ülkeleri