Lise öğrencilerinde sahip olunan benlik kurgusunun algılanan sosyal destek üzerindeki yordayıcı etkisinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULLAH EMRE

Danışman: Fikret Gülaçtı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Benlik bireylerin "Ben nasıl bir insanım?" sorusuna verdiği gerçekçi cevaplardır, bu cevapların toplamı insanın sahip olduğu benlik algısını yansıtırken gerçekçi olan kısmı algıdan ziyade benliğin gerçek yapısını oluşturmaktadır. Ve insanların benlik oluşumlarında toplumun kültürel yapısı büyük öneme sahiptir. Araştırmamızın konusu olan benlik kurgusu toplumda yer alan bireyci ve toplulukçu yapılara göre farklılık göstermektedir. Bireyci yapıya sahip olan batı toplumlarında özerk benlik kurgusu görülürken, toplulukçu yapıya sahip olan toplumlarda ilişkisel benlik kurgusu görülmektedir. Batı literatüründe özerk benlik, olması gereken ideal benlik olarak yansıtılmaktadır ve insanların özerklik yönündeki eğilimleri artırılmaya çalışılmaktadır. Ancak Çiğdem KAĞITÇIBAŞI bu iki benlik kurgusunun iki zıt kutup olmadığını ve insanların bu iki boyut arasında da bir yere sahip olabileceğini belirterek "Özerk – İlişkisel" benlik kurgusunu ortaya atmıştır. Araştırmanın konusu içinde yer alan bir diğer konu ise sosyal destek algısıdır. Sosyal bir varlık olan ve hayatın her alanında, her aşamasında diğer insanların desteğine ihtiyaç duyan insanların sosyal destek konusundaki algısı psikolojik ve fiziksel sağlıkları için çok önemlidir. Ülkemiz batı toplumlarına göre farklı bir kültürel yapıya sahiptir bu nedenle benlik kurgusu üzerine toplumun her kesiminde çalışmalar yapılmalıdır. Ancak şimdiye kadar ülkemizde benlik kurgusu ile ilgili yeterince çalışılma yapılmamıştır bu nedenle bu çalışmamızda benlik kurgusu ve sosyal destek algısı kavramları incelenmiş, ilgili alanyazın üzerine çalışılmıştır. Araştırmada yukarıda belirtilen iki temel değişkenin çeşitli demografik değişkenlerle ilişkisi incelenmiştir. Ayrıca temel değişkenlerden benlik kurgusunun sosyal destek algısı üzerindeki yordayıcı etkisi incelenmiş ve ilişkisel benlik kurgusunun sosyal destek algısı üzerinde yordayıcı bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir.