TOPLUMSAL CİNSİYET EŞİTLİĞİ İDEALİNDE MÜSLÜMAN KADIN OLMAK: İSLAMİ FEMİNİST KADINLARIN DİNİ GELENEĞE YABANCILAŞMA SORUNU

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HACER AYAZ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): İsak Emin Aktepe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, günümüz dünyasında özellikle feminist diskur tarafından toplumsal adaletin vaz geçilmez unsuru olarak kabul edilen toplumsal cinsiyet eşitliğini benimsemiş Müslüman kadınların dinî geleneğin sahip olduğu 'kadın karşıtı' içerik karşısında, dinî aidiyeti ve geleneği ile kurduğu ilişki biçimlerine odaklanmaktadır. İslâmî feminizmi doğrudan benimsemiş kadınlar olarak "İslâmî feminist" kadınların ve bunun yanında feminist bir kimlik taşımamakla beraber feminist jargonun sunduğu çeşitli fikirleri benimsemiş muhafazakâr kadınların, dinî geleneğin ana aktörleri Kur'an ayetleri ve hadis metinlerinin kadına dair problematik hale getirilen bölümlerini anlamlandırma biçimleri, çalışma içerisinde, sahip oldukları feminist bilinç ekseninde ele alınmıştır. Kur'an ve hadis metinlerinin İslâmî feminist kadınlar ve feminist jargona sahip muhafazakâr kadınlar tarafından ele alınış ve yorumlanışında toplumsal cinsiyet eşitliği idealinin oynadığı analitik rol açığa çıkarılmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda feminist bilincin Müslüman kadınlar nezdinde özellikle hadis metinlerinin kadına dair ortaya koyduğu sınırların, betimlemelerin ve yargıların geçersizliğine neden olarak, dinî gelenek ve Müslüman kadın arasında nasıl bir mesafeye ve yabancılaşmaya zemin hazırladığı çalışmanın temel güzergahlarından biri olmuştur. Anahtar Kelimeler: İslâmî feminizm, Toplumsal Cinsiyet Eşitliği, Dinî Gelenek, Hadis, Yabancılaşma.