Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Gülçin TANAS SAVAŞ
Danışman: Neşe Ertugay
Özet:
Küresel iklim
değişikliği, hidrolojik döngü üzerinde önemli etkiler yaratarak yağış
rejimleri, buharlaşma, akım ve yeraltı suyu seviyeleri gibi hidrometeorolojik
parametrelerde belirgin değişimlere yol açmaktadır. Bu bağlamda, su
kaynaklarının sürdürülebilir yönetimi açısından akım trendlerinin uzun dönemli
analizi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Fırat Havzası’nda yer alan üç
akım gözlem istasyonuna ait ortalama 60 yıllık akım verileri kullanılarak,
hidrolojik zaman serilerindeki trendsel değişimlerin belirlenmesi
amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında, hem klasik hem de yenilikçi istatistiksel
analiz yöntemleri kullanılmıştır. Uygulanan yöntemler arasında Yenilikçi Şen
Trend (YŞT), Yenilikçi Şen Trend Eğim (YŞTE), Mann-Kendall (MK), Spearman Sıra
Korelasyonu (SSK) ve Ardışık Mann-Kendall (ARMK) yer almaktadır. Bu yöntemler
aracılığıyla akım verilerinde istatistiksel olarak anlamlı eğilimlerin yönü
(artan, azalan ya da durağan), eğilimlerin büyüklüğü ve zaman içerisindeki
olası değişim noktaları analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, Fırat
Havzası’ndaki hidrolojik değişkenliğin mekânsal ve zamansal dağılımını ortaya
koymakta; havza ölçeğinde su yönetimi stratejilerinin geliştirilmesine ve iklim
değişikliğinin bölgesel etkilerinin değerlendirilmesine katkı sağlamaktadır.