İLKOKUL 4. SINIF DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ DERS KİTABINDAKİ KARAKTERLERİ NİTELEYEN DEĞERLERİN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel Eğitim, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DAVUT YILMAZ
Danışman: Nusrettin Yılmaz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bu araştırmanın amacı, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından
yayımlanan ilkokul 4. sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitabında yer
alan karakterlerin kök değerler açısından analiz edilmesidir. Araştırma, nitel
araştırma yaklaşımı çerçevesinde yürütülmüş; veri toplama yöntemi olarak
doküman incelemeden yararlanılmıştır. Ders kitabında yer alan metin, etkinlik
ve görsellerdeki karakterler; karakterizasyon özellikleri, rol model işlevleri
ve kök değerleri temsil etme durumları açısından incelenmiştir.
Araştırma sonucunda ders kitabında toplam 66 farklı karakter
tespit edilmiştir. Aynı karakterin ders kitabında birden fazla kez yer aldığı
durumlar tek karakter olarak değerlendirilmiş ve karakter sayısı bu doğrultuda
hesaplanmıştır. Karakterlerin önemli bir kısmının öğrenciler için olumlu örnek
oluşturabilecek rol model özellikler taşıdığı belirlenmiştir. Analizler
sonucunda öğretim programında yer alan on kök değerin tamamının ders kitabında
temsil edildiği görülmüş; ancak bu değerlerin karakterler ve üniteler arasında
dengeli biçimde dağılmadığı saptanmıştır. En sık temsil edilen kök değerin
sevgi (f=91) olduğu, bunu sırasıyla sorumluluk (f=87), yardımseverlik (f=57),
saygı (f=40), dürüstlük (f=36), adalet (f=24), dostluk (f=19), sabır (f=12), öz
denetim (f=7) ve vatanseverlik (f=4) değerlerinin izlediği belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi,
Karakterizasyon, Kök Değerler, Değer Eğitimi, Rol Model