Akademik Veri Yönetim Sistemi
ART Dergi Uluslararası Sanat, Moda, Müzik ve Tasarım Dergisi, cilt.3, sa.3, ss.50-73, 2024 (Hakemli Dergi)
Yapılan çalışmada, Erzincan iline bağlı bir
ilçe olan Kemaliye’de yer alan geleneksel konutların mimari cephe özgünlüğü
araştırılmıştır. Tescilli yapılar içerisinden şehrin ana hattında konumlanmış,
ziyaretçilerin seyir güzergâhında bulunan ve kentin ileri gelenlerinin yaşadığı
yirmi ev üzerinde araştırma yapılmıştır. Bu evlerin özgünlükleri; Kemaliye
evleri, Geleneksel Türk evi ve mimaride özgünlük alanında bilimsel çalışmaları
olan 10 uzman tarafından değerlendirilmiştir. Çalışmada kullanılan Analitik Hiyerarşi
Süreci kapsamında oluşturulan değerlendirme formu; fakültelerin mimarlık ve
kültür varlıklarını koruma ve onarım bölümü ile meslek yüksekokullarının mimari
restorasyon bölümlerinde çalışan öğretim elemanlarına, restorasyon uygulamaları
olan mimarlara, Erzurum kültür varlıklarını koruma bölge müdürlüğü
çalışanlarına ve bölgede restorasyon çalışması yapan yerel ustalara
doldurtulmuştur. Bu formlardan elde edilen bulgular, bulanık mantık analiz
yöntemiyle analiz edilerek evlerin özgünlük değerleri sayısal veriye
dönüştürülmüştür. Kullanılan yöntem ile bir kişinin görüşleri yerine, çok
sayıda kişinin görüşlerinin bütünleşik analizi yapılmıştır. Çalışma sonucunda,
Unesco tarafından geçici miras listesine alınan Kemaliye bölgesindeki
geleneksel konutların özgünlüklerinin muhafaza edilmesi ve sonraki nesillere
aktarılması amacı adına önemli bulgulara ulaşılmıştır.
In the research conducted, the architectural facade originality of
traditional houses located in Kemaliye, a district in Erzincan province, has
been investigated. Research was carried out on twenty houses among the
registered buildings positioned along the city's main route, which are located
on the sightseeing route for visitors and were inhabited by the prominent
figures of the city. The originality of these houses was evaluated by 10
experts who has conducted scientific studies on Kemaliye houses, Traditional
Turkish houses, and originality in architecture. The evaluation form created
within the scope of the Analytic Hierarchy Process used in the study was filled
out by faculty members from architecture and cultural heritage preservation and
restoration departments, architects involved in restoration practices,
employees from the Erzurum Regional Directorate of Cultural Heritage
Preservation, and local craftsmen involved in restoration work in the region. The
findings from these forms were analyzed by using fuzzy logic analysis methods,
and the originality values of the houses were converted into numerical data.
The method used allowed for the integrated analysis of the opinions of a large
number of people rather than those of a single individual. As a result of the
study, significant findings were reached concerning the preservation of the
originality of traditional houses in the Kemaliye region, which is listed on
UNESCO's tentative heritage list, and their transfer to future generations.