Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Türkiye
Tez Danışmanı: Serap Nazlı
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu araştırmada, yasal olarak boşanmış ve boşanmasının üzerinden üç yıldan az
bir süre geçmiş bireyler için geliştirilen Boşanma Sonrası Uyum Programı’nın (BSUP),
bireylerin boşanmaya uyum, yaşam doyumu, depresyon, anksiyete ve stres düzeyleri
üzerindeki etkililiği incelenmiştir. Araştırmada ön-test, son-test, izleme, kontrol gruplu
yarı deneysel desen kullanılmıştır.
Araştırma grubunu, 25–45 yaş aralığında değişen 20 boşanmış birey
oluşturmaktadır. 10 birey deney ve 10 birey kontrol gruplarına atanmıştır. Deney grubuna
haftada bir oturum olmak üzere altı oturum süren BSUP araştırmacı tarafından
uygulanmıştır. Veri toplama aracı olarak Yetişkin Boşanmaya Uyum Ölçeği (Yetişkin
BUÖ), Yaşam Doyumu Ölçeği (YDÖ), Depresyon, Anksiyete ve Stres Ölçeği (DASÖ21), Yarı Yapılandırılmış Nitel Görüşme Formu ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır.
Deney grubuna uygulanan BSUP’un etkisini belirlemek amacıyla Mann Whitney
U Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi, BSUP uygulama sürecinde deney grubunda
meydana gelen değişimin birey özelinde değerlendirilmesi amacıyla da klinik anlamlılık
değerlendirmesi kullanılmıştır. Yarı yapılandırılmış nitel görüşme formundan elde edilen
nitel verilerin özetlenmesi ve yorumlanmasında ise yapısal ve betimsel analiz tekniği
kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda BSUP’un boşanmış bireylerin boşanmaya uyum ve yaşam
doyumlarını arttırmada, depresyon, anksiyete ve stres düzeylerini ise azaltmada etkili
olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, yarı yapılandırılmış nitel görüşme formlarından elde edilen
verilerin analizi sonucunda, deney grubuna uygulanan BSUP’un katılımcıların
yaşamlarında olumlu değişimler meydana getirdiği, yaşamlarını yeniden düzenlemek için
v
ilk adımı attıkları ve programdan edindikleri becerileri yaşamlarına aktarmaya
başladıkları belirlenmiştir. Bulgular ilgili alanyazın çerçevesinde tartışılmış ve öneriler
sunulmuştu