Terapötik dokunuşun ve hasta eğitiminin ameliyatı ertelenen hastalar üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması ve derinlemesine incelenmesi


Dr. Öğr. Üyesi MEHMET GÜNAY UYAR

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tez Danışmanı: Nadiye Özer

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Amaç: Bu araştırmanın amacı terapötik dokunmanın ve hasta eğitiminin, ameliyatı ertelenen hastalarda ağrı, kaygı, memnuniyet ve fizyolojik parametreler üzerine etkilerini karşılaştırmak ve derinlemesine incelemekti. Materyal ve Metot: Karma araştırma yöntemi kullanılan bu çalışmanın nicel yaklaşımında ön test- son test kontrol gruplu randomize kontrollü deneysel tasarım; nitel yaklaşımında fenomenolojik tasarım uygulandı. Karma araştırma yöntemlerinden eş zamanlı iç içe desende yürütülen çalışmaya planlı ameliyatı ertelenen 78 hasta (n=26 kontrol, n=26 terapötik dokunma ve n=26 eğitim grubu) dahil edildi. Araştırmanın nicel bölümünde basit rastgele örneklem yöntemi kullanıldı. Nitel bölümü için de verilerin geçerlilik ve güvenirliğini artırmak amacıyla, nicel bölüm örneklem grubuna alınan deney grubu hastalarının tümü (n=52) örnekleme dahil edildi. Veriler; Tanıtıcı Özellikler Formu, Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği, Numerik Orantılama Ölçeği, Watson İyileştirici Süreçlerine Göre Hasta Memnuniyeti Değerlendirme Formu, Fizyolojik Parametreleri Değerlendirme Formu, Girişimler Öncesi Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu ve Girişimler Sonrası Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde nicel veriler için SPSS Statistics 25.0 programı, nitel veriler için Manen'in tematik analizi kullanıldı. Araştırmada terapötik dokunma ve hasta eğitimi hemşirelik girişimi olarak belirlendi. Bulgular: Gruplar arasında memnuniyet puan ortalamaları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0.05). Memnuniyet puan ortalamasının terapötik dokunma ve eğitim gruplarında kontrol grubuna göre; terapötik dokunma grubunda da eğitim grubuna göre daha yüksek olduğu belirlendi. Kaygı, ağrı ve fizyolojik parametre puan ortalamaları karşılaştırıldığında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Araştırmanın nitel bulguları; "ameliyatın ertelenmesine", "bekleme sürecinde hekim ve hemşirelerin yaklaşımına", "bekleme sürecine", "terapötik dokunmaya" ve "hasta eğitimine" yönelik duygu ve düşünceler olmak üzere beş ana tema altında toplandı. Her iki grupta da ifadeler uygulama öncesi "memnuniyetsizlik", "öfke" ve "kaygı" kodlarında; uygulama sonrası "memnuniyet" ve "durumu kabullenme" kodlarında yoğunlaştı. Sonuç: Terapötik dokunma girişiminin ameliyatı ertelenen hastalarda, hasta memnuniyeti üzerindeki olumlu etkilerinin hasta eğitimi girişiminin etkilerinden daha fazla olduğu belirlendi. Hasta memnuniyetinin "rahatlama", "iyi hissetme", "bilgi edinme" ve "ön yargıyı azaltma" kodlarında yoğunlaştığı saptandı.