Usnea longissima ach. liken türünden elde edilen total ekstraktın in vitro ortamda rat ileum motilitesi üzerine etkilerinin araştırılması
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Veteriner Fizyoloji Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tez Danışmanı: Dursunali Çınar
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Amaç: Likenler, çok eski yıllardan beri bilinen ve biyolojik içerikleri ile etkinlikleri hakkında çok fazla çalışma yapılmış bir bitkidir. Günümüzde likenlerin özellikleri ile ilgili birçok çalışma bulunmasına rağmen halen metabolik etkileri tam olarak ortaya konulamamıştır. Özellikle son yıllarda alternatif tıp alanında yapılan birçok çalışmayla beraber likenlerin terapotik kullanımları gittikçe artmaktadır. Bu araştırmada ülkemizde değişik amaçlarla kullanılan Usnea longissima Ach. liken türünden elde edilen ekstraktın rat ileum motilitesi üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Materyal ve Metot: Bu çalışmada 24 adet erkek ergin Sprague Dawley cinsi rat kullanıldı. Fizyolojik şartlar altında bakım beslemesi yapılan ratlar, anestezi altında servikal dislokasyon metodu ile ötenazi edildiler. Ratların abdomenleri açılarak ileum izole edildi. İleumun temizliği yapıldıktan sonra hazırlanan kas şeritleri, içerisinde Krebs solüsyonu bulunan 20 ml’lik organ banyosuna yerleştirildi. Dokuya 1 gram (g) gerim uygulanarak 1 saatlik inkübasyon periyoduna bırakıldı. İnkübasyon periyodu sonunda banyoya asetilkolin (ACh, 10-7 , 10-6 , 10-5 , 10-4 , 10-3 M), potasyum klorür (KCl, 20, 40, 60, 80, 100 mM) ve Usnea longissima ekstraktı çeşitli dozlarda (0.012, 0.12,1.2, 12, 120 μg/ml) bir protokol çerçevesinde uygulandı. Elde edilen değerlerin istatistiksel değerlendirilmesione way analysis of variance (Anova) sonrası Tukey testi ile değerlendirildi.
Bulgular: Usnea longissima’nın farklı dozlarının, ACh ve KCl ile indüklenen in vitro rat ileum düz kas kontraktilitesini inhibe ettiği belirlendi.
Sonuç: Usnea longissima’nın ACh ve KCl ile indüklenen in vitro rat ileum düz kas kontraksiyon cevaplarını baskıladığı belirlendi. Usnea longissima’nın ACh cevaplarını baskılayıcı etkisinin muskarinik mekanizma üzerinden, KCl cevaplarını baskılayıcı etkisinin ise voltaja duyarlı L tipi kalsiyum (Ca2+) kanalları üzerinden olabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: ACh, İleum, KCl, Liken, Rat, Usnea longissima Ach.