Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Sivil Havacılık, Türkiye
Tez Danışmanı: Doç. Dr. Murat Aydın
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Günümüzde, askeri personel ve sivil güvenlik görevlilerinin hayatlarını tehdit eden
yüksek hızlı mermilere karşı etkili bir koruma sağlamak savunma endüstrisinin öncelikli
hedeflerinden biridir. Bu kapsamda zırh sistemleri balistik dayanımı artırmak ve
kullanıcıların hareket kabiliyeti sağlamak amacıyla sürekli olarak geliştirilmektedir.
2000’li yılların başlarından itibaren balistik kumaşlara akıllı akışkan emprenye edilmesi
ile sıvı zırh konsepti ortaya çıkmıştır. Akıllı akışkanlar, kayma gerilmesi altında ani
viskozite artışı gösteren sıvılardır. Uygulanan gerilme kaldırıldığında tekrar eski formuna
dönerler. Bu dikkat çekici özelliği sayesinde balistik kumaşların enerji absorbsiyonunun
iyileştirilmesinde kullanılmaya başlanmıştır.
Bu çalışmada, SiO2/PEG200 ile farklı konsantrasyonlarda tek fazlı akıllı akışkanlar
(TAA) üretilmiş ve aramid kumaşlara emprenye edilmiştir. Hazırlanan numunelere
ortalama 670 m/s ile balistik testler yapılmıştır. Bu testler sonucunda konsantrasyonun
artmasıyla birlikte balistik performansın iyileştiği görülmüştür. İlave olarak diğer
yapılacak testler için optimum akıllı akışkan konsantrasyonu (AA40) seçilmiştir. AA40
içerisine farklı oranlarda silisyum karbür (SiC) eklenmesiyle çok fazlı akıllı akışkanlar
(ÇAA) üretilmiştir. Belirli bir orana kadar SiC eklenmesi pozitif katkı sağlarken bu değer
aşıldığı zaman enerji absorbsiyonunda azalma gösterdiği tespit edilmiştir. Kumaş
çeşitlerinin balistik performans üzerindeki etkilerini araştırmak için Aramid, UHMWPE
ve Hibrit kumaşlar kullanılmıştır. Aramid kumaştaki performans artış yüzdesinin diğer
kumaş çeşitlerinden fazla olduğu görülmüştür. Öte yandan AA40 içeren farklı kumaş
dizilim sırasına sahip hibrit numuneler üretilmiştir. Yapılan balistik testler sonucunda
kumaş dizilim sırasının değiştirilmesinin balistik performansı etkilediği görülmüştür.